Patiëntenplichten

Tegenover uw rechten staat een aantal plichten. Een belangrijke plicht is om uw hulpverlener eerlijk en volledig te informeren. Als u dat niet doet, kunt u niet verwachten dat u op een goede manier geholpen wordt. Daarnaast is er een aantal algemene plichten, zoals de plicht om de privacy van een hulpverlener te respecteren.

U hebt ook plichten

Naast de genoemde rechten, hebt u ook plichten. Ook deze zijn opgenomen in de WGBO. U moet de rekening van uw behandeling betalen en moet een zorgverzekering afsluiten (opgenomen in de Zorgverzekeringswet). Ook staat in de WGBO opgenomen dat u naar beste weten uw medewerking moet verlenen aan een ingestemde behandeling.

De regels in de WGBO vormen de basis voor een goede samenwerking tussen u en uw zorgverleners. Het is daarom van belang dat u en uw zorgverleners deze regels goed kennen.

Morele plichten

Ook zijn er plichten die niet zijn vastgelegd in de wet. Dit zijn ‘morele plichten’. Dat maakt ze niet minder belangrijk. Samen met uw rechten geven uw plichten u een basis om samen te werken met uw hulpverleners. Ze geven dus duidelijkheid. Het is om die reden belangrijk dat u niet alleen uw rechten, maar ook uw plichten kent.

Uw plichten niet nakomen

U zult misschien niet altijd in staat zijn uw plichten na te komen. Dat kan te maken hebben met uw aandoening. Daar kunt u niets aan doen.

Het ligt anders als u uw medicijnen niet meer gebruikt omdat u vindt dat ze u meer hinderen dan helpen. Het is uw keuze om met uw medicijnen te stoppen, maar u moet zoiets wél aan uw hulpverlener vertellen. Als uw hulpverlener niet weet dat u uw medicijnen niet meer gebruikt, kan hij of zij u geen goede adviezen geven.

U kunt dus soms uw plichten niet nakomen. Daar kunt u een goede reden voor hebben. Probeer in elk geval altijd met uw hulpverlener te overleggen als u uw plichten niet kunt nakomen. Hij of zij weet dan in elk geval hoe het zit.

Hieronder zetten we de belangrijkste plichten op een rijtje.

Zorgverzekering afsluiten

U bent wettelijk verplicht om u te verzekeren tegen de kosten van medische zorg. Deze verzekeringsplicht is vastgelegd in de Zorgverzekeringswet (Zvw). Als u zich niet hebt verzekerd voor ziektekosten, kunt u een boete krijgen. Voor kinderen onder de achttien jaar moet een van de ouders een zorgverzekering afsluiten.

Informatie geven

U hebt de plicht om uw hulpverlener duidelijk en volledig te informeren, zodat hij of zij u goede hulp kan geven. Als u bijvoorbeeld voelt dat uw ziekte in hevigheid toeneemt, vertel dit dan aan uw hulpverlener. Hij of zij kan u dan nog gerichter helpen en er samen met u misschien voor zorgen dat de klachten niet erger worden.

Meewerken

Als u hebt ingestemd met een behandeling, hebt u de plicht om mee te werken aan de adviezen en aanwijzingen die u krijgt. U mag ook niets doen wat de behandeling belemmert.

Medicijnen volgens voorschrift gebruiken

Meewerken betekent ook: uw medicijnen volgens voorschrift nemen. Dus: in de juiste hoeveelheid en op het juiste tijdstip. U moet ook melden wanneer u last hebt van bijwerkingen of wanneer uw gezondheid verslechtert.

Respect voor uw hulpverlener

Uw rechten waarborgen dat u als patiënt wordt gerespecteerd. Andersom waarborgen uw plichten dat u uw hulpverlener respecteert. Zonder dat wederzijdse respect is het lastig om goed met elkaar samen te werken - en dat is de enige manier om u te helpen.

Respect betekent ook een aantal praktische dingen:

• dat u uw hulpverlener betaalt (meestal gebeurt dit via de zorgverzekeraar en merkt u er weinig van)
• dat u de privacy van uw hulpverlener respecteert
• dat u het beroepsgeheim van uw hulpverlener respecteert (en bijvoorbeeld niet gaat vragen naar andere mensen die bij uw hulpverleners onder behandeling zijn: zij mogen hier immers niets over zeggen)
• dat u met uw hulpverlener overlegt bij meningsverschillen, klachten of andere problemen

Een behandelaar kan soms de behandeling stoppen

Soms heeft een behandelaar het recht een behandeling stop te zetten, ook als deze nog niet is afgelopen. Dit mag alleen als de behandelaar hiervoor zwaarwegende redenen heeft. We noemen deze hieronder.

• U gedraagt zich onheus of agressief jegens de behandelaar of anderen die bij de behandeling zijn betrokken. Voorbeelden van zulk gedrag zijn dat u een behandelaar - of anderen die bij de behandeling betrokken zijn - uitscheldt, bedreigt of beledigt.
• U weigert aan de behandeling mee te werken. U neemt bijvoorbeeld uw medicijnen niet, terwijl u al vaak hebt beloofd dit wel te doen. Of u houdt u steeds opnieuw niet aan afspraken. De behandelaar kan u in zo’n geval onmogelijk op een goede manier behandelen.
• U weigert voortdurend de rekening te betalen. Ook in dat geval mag een behandelaar de behandeling stoppen.

Meer informatie

Meldpunt Consument en de Zorg (NPCF)

Vraag of klacht over de zorg? Neem contact op met het meldpunt Consument en de Zorg: 030 - 291 67 77, meldpunt@consumentendezorg.nl.