Klachten van het gevoel
MS en gevoelsstoornissen
Gevoelsstoornissen komen heel vaak voor.
Verschijnselen
- Het gevoel in bepaalde delen van het lichaam kan minder of anders worden. Dit kunnen prikkelingen zijn (paresthesieën), een doof gevoel of een tintelend, branderig of juist koud gevoel. Het gevoel kan op pijn lijken of een lichte aanraking kan al als pijn aanvoelen. Sommige mensen kunnen het niet anders dan als een ‘vreemd gevoel’ omschrijven. Het kan ook aanvoelen als een band om bijvoorbeeld uw enkel of knie. Sommige mensen voelen een soort elektrische schok langs hun rug, armen en ook wel benen lopen wanneer zij hun nek naar voren buigen (het zogenaamde teken van Lhermitte). Het komt niet vaak voor dat iemand alle gevoel verliest.
- Gevoelsstoornissen kunnen vóórkomen aan handen en voeten, maar ook aan gezicht, armen, benen en romp.
- Normaal gesproken wordt de stand van uw armen, benen en gewrichten automatisch bepaald. Door gevoelsstoornissen wordt dat moeilijker. Lopen is bijvoorbeeld lastiger, vooral op oneffen terrein en in het donker, omdat uw gevoel u niet meer waarschuwt. Gevoelsstoornissen aan uw handen kunnen moeilijkheden geven bij het dichtmaken van knoopjes, schrijven, gebruik van bestek, gereedschap enzovoort. Ook kan het onhandig zijn dat u voorwerpen niet meer op de tast kunt herkennen. Het voelt alsof u dode vingers hebt, zoals ’s winters bij iedereen wel eens gebeurt.
Wat kunt u doen?
- Hoewel de klachten hinderlijk zijn, zijn ze meestal niet zo erg dat u bepaalde dingen helemaal niet meer kunt. In dat geval hoeft er niets gedaan te worden.
- Als u veel aandacht aan het gevoel schenkt, krijgt u er ook meer last van. Probeer u er daarom dus niet op te concentreren. Probeer wat u wel en niet kunt en houd daar zo veel mogelijk rekening mee.
- Bij seks raden wij aan uw partner op de hoogte te stellen van uw klachten, zodat hij of zij hiermee rekening kan houden.
- Wanneer u helemaal geen gevoel meer hebt, bestaat er gevaar voor verbrandingen van de huid, bijvoorbeeld bij roken, koken, warme kruiken enzovoort. Let daarom extra op in deze situaties of vraag zo mogelijk of iemand anders de activiteit van u over kan nemen.
Hulpverlening
- Sommige mensen worden onderzocht om een andere oorzaak van de klachten uit te sluiten.
- Als de klachten erg storend zijn kunt u medicijnen krijgen. Amitryptiline helpt tegen prikkelingen, tintelingen en dergelijke. Dit is een medicijn dat ook tegen depressie gebruikt wordt. Carbamazepine kan helpen bij klachten die in aanvallen optreden en bij het teken van Lhermitte (zie hiervoor).
- Bij veel hinder van het teken van Lhermitte kan er ook een zachte nekkraag gedragen worden, die voorkómt dat u uw nek buigt.
- Ergotherapie wordt aangeraden wanneer u bepaalde handelingen niet meer of moeizaam kunt uitvoeren.
Verwachtingen
De klachten wisselen meestal. In een later stadium van MS kunnen mensen gedurende langere periodes last hebben van gevoelsstoornissen.
“Ik heb een tijdje veel last gehad met lopen. We hebben toen meegemaakt dat we door de stad liepen en aangehouden werden door een stadswacht, omdat hij dacht dat ik dronken was. Zo’n jong mannetje nog. ‘Of het allemaal wel goed ging’, vroeg hij. Mijn vriend werd woedend, maar ik kreeg de slappe lach. Het was gewoon een idiote situatie. Die arme jongen kleurde tot achter z’n oren toen hij hoorde wat er aan de hand was.”