Klachten bij de stoelgang

Verstopping

Bij MS komt regelmatig verstopping van de ontlasting (obstipatie, constipatie) voor. Ieder mens heeft van nature een bepaald ritme voor de ontlasting. De één gaat om de drie dagen, de ander tweemaal daags, dit kan allemaal normaal zijn. Het is dan ook niet precies te zeggen wanneer er van verstopping sprake is. Dit hangt af van hoe vaak iemand daarvóór naar het toilet ging.

Verstopping wil dus zeggen dat iemand van zijn eigen normale ritme afwijkt en dat de ontlasting minder vaak komt of helemaal niet wil komen. In het algemeen kan ernaar gestreefd worden dat er ten minste één keer in de drie dagen ontlasting komt. Spierstijfheid kan erger worden door verstopping; dit kan een extra reden zijn om verstopping goed aan te pakken.

Verschijnselen

• Een teken dat u klachten van verstopping krijgt, is dat het ritme van uw stoelgang verandert. U gaat minder vaak naar het toilet dan u gewend was, terwijl uw eetgewoonten hetzelfde zijn gebleven.
• De ontlasting is droog en hard en u kunt moeite hebben om deze naar buiten te persen.
• Dit kan samengaan met gerommel in uw buik en winderigheid.

Wat kunt u doen?

• Zorg dat u veel vezelrijke voeding eet (bijvoorbeeld fruit, rauwkost, bruin brood). De vezels zorgen ervoor dat de ontlasting zacht wordt.
• Probeer zo veel mogelijk te bewegen. Beweging stimuleert de darmen. Het feit dat u door MS minder beweegt, is vaak een oorzaak van darmproblemen.
• Ga naar het toilet zodra u aandrang voelt.
• Drink veel, anderhalf tot twee liter per dag (zes tot acht glazen). Hierdoor droogt de ontlasting niet uit. Vruchtensap stimuleert over het algemeen de darmen, maar bevat ook veel suiker. Wanneer u last van uw blaas hebt, kan het zijn dat u hierom juist niet te veel mag drinken; overleg hier­over met uw arts.
• Het kan helpen wanneer u elke dag op een vast tijdstip naar het toilet gaat, bij voorkeur na een maaltijd. Doe dit niet gehaast, neem eventueel iets te lezen mee. Breng huisgenoten zo nodig op de hoogte.
• Koffie, een glas warm water en een volle maag stimuleren de darmen.
• Uw geest heeft veel invloed op uw darmen: wanneer u zich zorgen maakt over het feit dat de ontlasting moeilijk komt, wordt het nog erger. Probeer er zo min mogelijk mee bezig te zijn. Kijk ook naar het ritme van ontlasting dat u altijd had. Als u altijd maar eens in de drie dagen bent gegaan, is dit hoogstwaarschijnlijk normaal en hoort dat bij u.

Hulpverlening

• Uw huisarts kan u onderzoeken om te kijken of er niet een andere oorzaak dan MS is.
• De hiervoor beschreven leefregels zijn het belangrijkst. Volg ze een tijdje op, want het duurt even voordat ze werken. Wanneer ze niet helpen, kan uw arts laxeermiddelen voorschrijven (middelen om de stoelgang te stimuleren).
• Wanneer deze maatregelen niet helpen, kan een klysma worden voorgeschreven. U brengt dan laxeermiddelen via de anus in. Wanneer de spieren rond de darm­uitgang door MS erg zijn aanspannen en de stoelgang daarom moeilijk wordt, kan het middel baclofen helpen.

Verwachtingen

Wanneer u vaak en hard moet persen, kunt u aambeien krijgen die jeuken en bloeden. Wanneer u meer dan een week bloed verliest, ga dan naar uw huisarts. Hij of zij kan andere oorzaken voor uw bloedverlies uitsluiten.

Diarree, ontlasting verliezen

Deze klachten komen niet vaak voor. Ontlasting verliezen is zeer hinderlijk. Mensen schamen zich hiervoor vaak nog meer dan voor urineverlies. Raadpleeg in ieder geval de huisarts of MS-verpleegkundige, omdat diarree zeer zelden een direct gevolg is van MS. Vaak is er sprake van een griepje of iets anders.

Wel kan diarree een gevolg zijn van verstopping. De prop ontlasting is dan zo groot en hard dat hij niet meer uitgepoept kan worden. Als de darmen vervolgens zachte ontlasting aanmaken, kan deze zachte ontlasting langs de grote, droge prop weg worden geduwd. De ontlasting wordt dan zo zacht, dat deze in het ondergoed kan weglekken. U denkt dan dat u diarree hebt, maar in wezen is het verstopping. Deze vorm van diarree wordt overloopdiarree genoemd.

Een aantal mensen voelt zo’n sterke aandrang dat zij hun ontlasting niet kunnen ophouden en incontinent worden. Dit is een heel vervelende klacht. Dit komt meestal doordat sommige mensen met MS pas aandrang voelen als het eigenlijk al te laat is. Ook kunnen sommige mensen de anus moeilijk aanspannen. Als u diarree hebt en u kunt uw ontlasting niet ophouden, moet de arts eerst uitsluiten of er geen sprake is van de hiervoor genoemde diarree. Schakel daarom uw arts in. Als dit niet het geval is, kunt u psylliumzaad proberen. Overleg met uw arts.

Een ander­e mogelijkheid zijn medicijnen die de darmactiviteit remmen. Er bestaan ook ‘anaaltampons’; dit zijn tampons die in de anus kunnen worden ingebracht zodat u geen ontlasting meer verliest. De arts kan deze tampons voorschrijven. Het kan ook zinnig zijn om na elke maaltijd naar het toilet te gaan, omdat door een volle maag de kans groot is dat de ontlasting op gang komt.